Registratierechten 3 % in 2027? Wat verandert voor verkopers

Wat verandert er op 1 januari 2027?

Voor een compromis vanaf 1 januari 2027 wordt het verlaagde verkooprecht voor de enige eigen woning, onder voorbehoud, 3 % in plaats van 2 %. De Vlaamse Regering kondigde die verhoging aan in de Septemberverklaring 2026. De Vlaamse Belastingdienst (VLABEL) beschreef op 1 oktober 2026 in standpunt SP 26021 hoe ze de overgang zal toepassen, onder voorbehoud dat de decreetgever geen afwijkende regeling uitwerkt.

De verhoging gaat over het verlaagde tarief. Voor de meeste andere aankopen, zoals een tweede verblijf, geldt het algemene tarief van 12 %.

Betaalt de verkoper registratierechten?

Nee, in de regel niet. Bij de verkoop van een woning betaalt de koper de registratiebelasting, ook verkooprecht genoemd. Als verkoper betaal je die belasting in de regel niet, ook niet vanaf 2027.

Het verschil zit bij de koper. Koopt die je woning als enige eigen woning en wordt het compromis vanaf 1 januari 2027 gesloten, dan betaalt die 3 % in plaats van 2 % (onder voorbehoud). Koopt de koper niet als enige eigen woning, bijvoorbeeld als tweede verblijf, dan geldt in de regel het algemene tarief van 12 %; de aankondiging gaat niet over dat tarief.

Welke datum telt: het compromis of de akte?

Volgens het standpunt bepaalt de datum van de verkoopovereenkomst het tarief, niet die van de notariële akte. Dat is de onderhandse verkoopovereenkomst: het compromis dat jij en de koper ondertekenen.

• Een compromis dat vóór 1 januari 2027 gesloten is, kan nog 2 % krijgen, ook als de akte pas in 2027 verleden wordt.
• Het standpunt vraagt notarissen om in de akte een fiscale verklaring op te nemen dat de verkoopovereenkomst vóór 1 januari 2027 gesloten is.
• Bij gerede twijfel kan de Vlaamse Belastingdienst bewijs opvragen, zoals een voorschot dat vóór 1 januari 2027 betaald is, de formele leningsaanvraag van de koper of de datum waarop de notaris met de voorbereidende opzoekingen begon. Voor akten die na 30 april 2027 verleden worden, vraagt ze dat bewijs sowieso op.
• Een wederzijdse aankoop- en verkoopbelofte, ook gekruiste optie genoemd, is volgens het standpunt geen verkoopovereenkomst. De koop komt dan pas tot stand bij de akte, en de datum van de akte bepaalt het tarief.

Het standpunt zegt niets over een compromis onder opschortende voorwaarde, zoals een financieringsclausule. Je notaris kan nakijken welke datum in jouw dossier telt.

Hoeveel meer betaalt een koper vanaf 2027?

Boven de grens voor een bescheiden woning is het verschil, onder voorbehoud van het decreet, 1 % van de prijs. Bij € 300.000 gaat de registratiebelasting van € 6.000 naar € 9.000, bij € 400.000 van € 8.000 naar € 12.000.

Voor een bescheiden woning, met een prijs tot € 220.000 of tot € 240.000 in een kernstad of de Vlaamse Rand, gaat er € 1.867 van de registratiebelasting af. Dat bedrag geldt voor akten vanaf 1 januari 2025: voor de vermindering telt de datum van de akte, niet die van het compromis. Bij € 200.000 betaalt de koper bij een compromis in 2026 € 2.133.

Hoeveel dat vanaf 2027 wordt, hangt af van de vermindering, en daarover is voor 2027 nog niets gepubliceerd. Blijft ze € 1.867, dan betaalt de koper € 4.133. Bij het vorige tarief van 3 %, voor akten van 2022 tot en met 2024, was de vermindering € 2.800. Keert dat bedrag terug, dan betaalt de koper € 3.200.

Je eigen prijs, in of buiten een kernstad, en de notariskosten bereken je met de calculator registratierechten en aankoopkosten.

Hoeveel scheelt het op de mediaanprijs per provincie?

Op de mediaanprijs van een huis in 2025 betaalt de koper van een enige eigen woning bij een compromis vanaf 2027 tussen € 3.000 en € 4.000 meer registratiebelasting, afhankelijk van de regio (onder voorbehoud). De tabel past beide tarieven toe op die mediaan, voor het Vlaams Gewest en de Vlaamse provincies.

De mediaan is de middelste verkoopprijs: de helft van de verkopen was goedkoper, de helft duurder. Statbel berekent die uit de verkoopakten die de FOD Financiën registreert en houdt enkel rekening met de overeengekomen verkoopprijs.

Een mediaan is geen schatting van één bepaalde woning. Mediaanprijzen per gemeente staan op de gemeentepagina's.

Wat ligt nog niet vast?

Het tarief van 3 % zelf ligt nog niet vast: het is aangekondigd in de Septemberverklaring 2026 en moet nog in een decreet komen. In SP 26021 beschrijft VLABEL alvast hoe ze de overgang zal toepassen; de decreetgever kan daarvan afwijken. Of de vermindering voor een bescheiden woning in 2027 € 1.867 blijft, is evenmin bekend.